Huquqshunoslik
Bitimlar, shartnomalar, da'vo muddati
Bitim: fuqarolik huquq va majburiyatlarini vujudga keltirish, o'zgartirish yoki bekor qilishga qaratilgan harakat (Fuqarolik kodeksi, 101-modda).
Bitimlar
| Turi | Misollar |
|---|---|
| Bir tomonlama | vasiyatnoma, ishonchnoma |
| Ikki tomonlama | oldi-sotdi, ijara |
| Ko'p tomonlama | uch va undan ortiq tomon ishtirok etadi (102-modda) |
- Bir tomonlama: vasiyatnoma, ishonchnoma.
- Ikki tomonlama: oldi-sotdi, ijara.
- Vasiyatnoma ikki tomonlama emas: u bir tomonlama bitim, chunki bir kishining irodasi yetarli.
Bitim shakli va haqiqiyligi
- Shakli: og'zaki yoki yozma (oddiy yoki notarial), 105-modda.
- Uy-joy sotish: notarial va ro'yxat. Uy, kvartira yoki ularning qismini sotish shartnomasi notarial tasdiqlanadi va davlat ro'yxatidan o'tadi (488-modda).
- Boshqa ko'chmas mulkni sotish shartnomasi tomonlar imzolagan bitta yozma hujjat shaklida tuziladi (480-modda), mulk huquqining o'tishi davlat ro'yxatidan o'tkaziladi (481-modda).
- Bitim haqiqiy bo'lishi uchun shaxsning layoqati, ixtiyoriy iroda va qonunga mosligi shart. Haqiqiy bitim: layoqat, iroda, qonun.
- Aks holda bitim haqiqiy emas deb topiladi.
Da'vo muddati
- Da'vo muddati: buzilgan huquqni sud orqali himoya qilish mumkin bo'lgan muddat.
- Umumiy muddat: 3 yil (150-modda).
- Muddat huquq buzilganini bilgan kundan (yoki bilishi kerak bo'lgan kundan) boshlanadi (154-modda).
- Shaxsning huquqi buziladi
- U buzilganini biladi yoki bilishi kerak
- Shu kundan 3 yillik da'vo muddati boshlanadi
- Muddat ichida sudga murojaat qilinadi
Mavzu boʻyicha test
Vasiyatnoma qanday bitim?
- AIkki tomonlama
- BKo'p tomonlama
- CBir tomonlama
- DOg'zaki shartnoma
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: C) Bir tomonlama
Esla: Vasiyatnoma ikki tomonlama emas
Umumiy da'vo muddati necha yil?
- A1
- B3
- C5
- D10
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: B) 3
Esla: Umumiy muddat: 3 yil
Uy-joy (kvartira) oldi-sotdisi qanday shaklda tuziladi?
- AOg'zaki
- BOddiy yozma
- CNotarial tasdiqlangan
- DFaqat telefon orqali
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: C) Notarial tasdiqlangan
Esla: Uy-joy sotish: notarial va ro'yxat
Ijara shartnomasi qanday bitim hisoblanadi?
- ABir tomonlama
- BIkki tomonlama
- CBitim emas
- DFaqat og'zaki
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: B) Ikki tomonlama
Esla: Ikki tomonlama: oldi-sotdi, ijara
Umumiy qoidaga ko'ra da'vo muddati qaysi kundan boshlanadi?
- AShartnoma tuzilgan kundan
- BSud jarayoni boshlangan kundan
- CO'z huquqi buzilganini bilgan kundan
- DHujjat imzolangan kundan
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: C) O'z huquqi buzilganini bilgan kundan
Esla: Muddat huquq buzilganini bilgan kundan