Geografiya
Jahon aholisi va urbanizatsiya
Yer aholisi 2022-yilda 8 mlrd dan oshdi. Aholi joylashuvi va shaharlarning o'sishi bu mavzuning asosi.
Aholi soni va o'sishi
- Aholi zichligi = aholi soni ÷ maydon (kishi/km²). Masalan, 600 000 kishi yashaydigan 1 000 km² hududda zichlik 600 kishi/km².
- Tabiiy o'sish = tug'ilish - o'lim.
- Zich joylashgan hududlar: Janubiy va Sharqiy Osiyo, G'arbiy Yevropa.
- Demografik portlash: Afrika va Janubiy Osiyo. Aholi qarishi: Yaponiya, Yevropa.
- Aholisi eng ko'p davlatlar qatorida: Hindiston va Xitoy (har biri taxminan 1,4 mlrd), shuningdek AQSH, Indoneziya, Pokiston.
Urbanizatsiya
- Urbanizatsiya: shahar ulushining o'sishi. Hozir dunyo aholisining yarmidan ko'pi shaharlarda yashaydi.
- Aglomeratsiya: qo'shilgan shaharlar.
- Megapolis: Bosvash (Boston-Vashington), Tokaydo (Yaponiya).
- Shahar aholisi ulushi yuqori: Belgiya, Avstraliya, Argentina. Past: Afrika va Osiyoning ko'p davlatlari.
| Tushuncha | Ma'nosi |
|---|---|
| Zichlik | aholi soni ÷ maydon |
| Tabiiy o'sish | tug'ilish - o'lim |
| Urbanizatsiya | shahar aholisi ulushining o'sishi |
| Aglomeratsiya | birlashgan shaharlar guruhi |
Dinlar
Jahon dinlari: xristianlik, islom, buddizm. Tarafdorlari eng ko'pi: xristianlik.
Eng ko'p aholi 2023-yildan Hindistonda, Xitoyda emas. Eski darsliklarda Xitoy birinchi deb yoziladi.
Mavzu boʻyicha test
Aholi zichligi qanday topiladi?
- AAholi sonini maydonga bo'lib
- BMaydonni aholi soniga bo'lib
- CTug'ilishdan o'limni ayirib
- DShahar aholisini qishloq aholisiga bo'lib
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: A) Aholi sonini maydonga bo'lib
Esla: Aholi zichligi = aholi soni ÷ maydon
Tabiiy o'sish nimaga teng?
- ATug'ilish + o'lim
- BTug'ilish - o'lim
- CKelganlar - ketganlar
- DShahar - qishloq
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: B) Tug'ilish - o'lim
Esla: Tabiiy o'sish = tug'ilish - o'lim
2023-yildan boshlab aholisi eng ko'p davlat qaysi?
- AXitoy
- BAQSH
- CIndoneziya
- DHindiston
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: D) Hindiston
Esla: Eng ko'p aholi 2023-yildan Hindistonda
Bir-biriga qo'shilib ketgan shaharlar guruhi nima deyiladi?
- AMigratsiya
- BAglomeratsiya
- CDemografiya
- DUrbanizatsiya
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: B) Aglomeratsiya
Esla: Aglomeratsiya: qo'shilgan shaharlar
10 000 km² maydonda 2 000 000 kishi yashasa, zichlik qancha?
- A20 kishi/km²
- B50 kishi/km²
- C200 kishi/km²
- D2000 kishi/km²
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: C) 200 kishi/km²
Esla: Aholi zichligi = aholi soni ÷ maydon