Huquqshunoslik
Ma'muriy huquq
Ma'muriy huquq davlat boshqaruvi sohasidagi munosabatlarni tartibga soladi va ma'muriy javobgarlikni belgilaydi.
Ma'muriy huquqbuzarlik
- Ma'muriy huquqbuzarlik: jinoyat emas, lekin jamoat tartibi, mulk, huquqlarga tajovuz qiluvchi aybli g'ayrihuquqiy qilmish.
- Misollar: yo'l harakati qoidalarini buzish, mayda bezorilik.
- Javobgarlik Ma'muriy javobgarlik to'g'risidagi kodeks bilan belgilanadi.
- Javobgarlik yoshi: 16 yosh: huquqbuzarlik paytida 16 yoshga to'lgan shaxs javob beradi, agar kodeksda boshqacha qoida bo'lmasa (13-modda).
Ma'muriy jazolar (23-modda)
| Jazo | Izoh |
|---|---|
| Ma'muriy ogohlantirish | ro'yxatdagi birinchi jazo |
| Jarima | bazaviy hisoblash miqdori (BHM) asosida |
| Ashyoni haq to'lab olib qo'yish yoki musodara qilish | huquqbuzarlik quroli yoki bevosita ob'ekti bo'lgan ashyo |
| Maxsus huquqdan mahrum etish | masalan, transport boshqarish yoki ov qilish huquqidan |
| Haq to'lanadigan jamoat ishlariga majburiy jalb etish | 23-moddaning 6-bandi |
| Ma'muriy qamoq | 3 sutkadan 15 sutkagacha |
| Chet el fuqarosini ma'muriy tarzda chiqarib yuborish | faqat chet el fuqarolari va fuqaroligi yo'q shaxslarga |
- Jarima BHM asosida belgilanadi (25-modda).
- Ma'muriy qamoq: 15 sutkagacha. Faqat favqulodda holat rejimida jamoat tartibiga tajovuz uchun 30 sutkagacha bo'lishi mumkin (29-modda). Uni jinoyat ishlari bo'yicha tuman (shahar) sudi tayinlaydi.
- Umrbod qamoq ma'muriy jazo emas: u jinoyat huquqiga oid jazo.
- Ozodlikdan mahrum qilish va axloq tuzatish ishlari ham jinoyat jazolari.
Ma'muriy sud
Ma'muriy sud: fuqaro shikoyatini ko'radi. Fuqaro yoki yuridik shaxs davlat organlarining qarori va harakatlari ustidan ma'muriy sudga shikoyat qiladi (Ma'muriy sud ishlarini yuritish to'g'risidagi kodeks, 26-modda).
Mavzu boʻyicha test
Ma'muriy javobgarlik yoshi necha?
- A14
- B16
- C18
- D21
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: B) 16
Esla: Javobgarlik yoshi: 16 yosh
Ma'muriy qamoq eng ko'pi bilan necha sutkagacha belgilanadi?
- A5
- B10
- C20
- D15
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: D) 15
Esla: Ma'muriy qamoq: 15 sutkagacha
Quyidagilardan qaysi biri ma'muriy jazo turi?
- AJarima
- BUmrbod qamoq
- CAxloq tuzatish ishlari
- DOzodlikdan mahrum qilish
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: A) Jarima
Esla: Jarima BHM asosida
Ma'muriy jarima nima asosida belgilanadi?
- AEng kam ish haqi miqdori
- BFuqaroning yillik daromadi
- CBazaviy hisoblash miqdori
- DSoliq stavkasi miqdori
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: C) Bazaviy hisoblash miqdori
Esla: Jarima BHM asosida
Fuqaroning davlat organlari qarori ustidan shikoyatini qaysi sud ko'radi?
- AMa'muriy sud
- BIqtisodiy sud
- CJinoyat sudi
- DHarbiy sud
Javobni koʻrsat
Toʻgʻri javob: A) Ma'muriy sud
Esla: Ma'muriy sud: fuqaro shikoyati
