GrowMock

Huquqshunoslik

Mehnat shartnomasi va nizolar

Mehnat shartnomasi: xodim va ish beruvchi o'rtasidagi kelishuv. Barcha qoidalar 2023-yil 30-apreldan amaldagi Mehnat kodeksidan olingan.

Mehnat shartnomasi

  • Shartnoma yozma, kamida ikki nusxada tuziladi: qog'ozda yoki elektron shaklda. Bir nusxasi xodimga beriladi, boshqasi ish beruvchida qoladi (106-modda).
  • Muddati bo'yicha muddatsiz yoki muddatli bo'ladi. Muddatli shartnoma 3 yildan oshmaydi (110-modda).
  • Sinov muddati: 3 oydan oshmaydi. Rahbarlar, ularning o'rinbosarlari va bosh buxgalterlar uchun 6 oygacha (130-modda).
  • Shartnomaning majburiy shartlari (104-modda): ish joyi, vazifa, haq, vaqt, ya'ni ish joyi, mehnat vazifasi, ishning boshlanish sanasi, mehnatga haq to'lash shartlari va kerak bo'lsa ish vaqti rejimi.
  • Mehnat daftarchasi: qog'oz yoki elektron shaklda bo'ladi. Elektron daftarcha «Yagona milliy mehnat tizimi»da avtomatik shakllanadi (125-modda).

Bekor qilish va nizolar

Mehnat shartnomasini bekor qilish asoslari: tomonlar kelishuvi (157-modda), xodim tashabbusi (160-modda), ish beruvchi tashabbusi (161-modda: xodimlar sonining qisqarishi, mehnat majburiyatlarini buzish va boshqalar).

Nizo turi Qanday hal etiladi
Yakka tartibdagi mehnat nizolari bo'yicha komissiya yoki sud, xodim o'zi tanlaydi (545-modda)
Jamoaviy yarashtirish komissiyasi, mediator, mehnat arbitraji (573-modda)
  • Yakka nizo: komissiya yoki sud. Mehnat arbitraji va mediator jamoaviy nizolar uchun.
  • Intizomiy: hayfsan, jarima, bekor qilish: hayfsan, o'rtacha oylik ish haqining 30 foizigacha jarima va mehnat shartnomasini bekor qilish (312-modda). Kodeksda nazarda tutilmagan jazo qo'llanmaydi.
  1. Xodim va ish beruvchi kelishadi
  2. Yozma shartnoma tuziladi
  3. Sinov muddati o'tadi
  4. Mehnat daftarchasiga yoziladi

Mavzu boʻyicha test

  1. Mehnat shartnomasi odatda qanday shaklda tuziladi?

    • AOg'zaki
    • BYozma
    • CFaqat notarial
    • DTelefon orqali
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: B) Yozma

    Esla: yozma, kamida ikki nusxada

  2. Intizomiy jazo turi qaysi?

    • AMa'muriy qamoq
    • BHayfsan
    • CMusodara
    • DUmrbod qamoq
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: B) Hayfsan

    Esla: Intizomiy: hayfsan, jarima, bekor qilish

  3. Mehnat shartnomasi muddati bo'yicha qanday bo'lishi mumkin?

    • AFaqat muddatli
    • BFaqat muddatsiz
    • CMuddatli yoki muddatsiz
    • DFaqat 1 yillik
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: C) Muddatli yoki muddatsiz

    Esla: muddatsiz yoki muddatli

  4. Quyidagilardan qaysi biri yakka tartibdagi mehnat nizosini ko'radi?

    • ASud
    • BMehnat arbitraji
    • CMediator
    • DYarashtirish komissiyasi
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: A) Sud

    Esla: Yakka nizo: komissiya yoki sud

  5. Qog'ozdagi mehnat shartnomasi kamida necha nusxada tuziladi?

    • ABir
    • BUch
    • CIkki
    • DTo'rt
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: C) Ikki

    Esla: yozma, kamida ikki nusxada