GrowMock

Matematika

Logarifm va uning xossalari

Ta'rif

b sonning a asosli logarifmi deb, b ni hosil qilish uchun a ni ko'tarish kerak bo'lgan darajaga aytiladi: logₐb = c ⇔ aᶜ = b.

  • Mavjudlik sharti: a > 0, a ≠ 1, b > 0.
  • Maxsus belgilar: lg b = log₁₀b (o'nli), ln b = logₑb (natural).
  • log₂8 = 3, chunki 2³ = 8. logₐ1 = 0, logₐa = 1.

Asosiy xossalar

Xossa Formula
Ko'paytma logₐ(bc) = logₐb + logₐc
Bo'linma logₐ(b/c) = logₐb − logₐc
Daraja logₐ(bⁿ) = n · logₐb
Asosdagi daraja b ning aᵏ asosli logarifmi = (1/k) · logₐb
Asosiy ayniyat a^(logₐb) = b

Asosni almashtirish

  • logₐb = lg b / lg a (asos 10 ga o'tkazish).
  • logₐb va a ning b asosli logarifmi (b ≠ 1) o'zaro teskari: ko'paytmasi 1.
  • logₐb · (c ning b asosli logarifmi) = logₐc.
  1. Mavjudlik shartini tekshir (a > 0, a ≠ 1, b > 0)
  2. Ifodani bir xil asosga keltir
  3. Ko'paytma, bo'linma, daraja xossalarini qo'lla
  4. Natijani hisobla

Misollar

  • log₂32 + log₃9 = 5 + 2 = 7.
  • log₆4 + log₆9 = log₆36 = 2.
  • log₂3 · log₃8 = log₂8 = 3.
  • lg 2 = a bo'lsa, lg 5 = lg(10/2) = 1 − a.
  • 5^(log₅7 + 1) = 5^(log₅7) · 5 = 7 · 5 = 35.

Xatolar

  • logₐ(b + c) ≠ logₐb + logₐc: yig'indining logarifmi uchun formula yo'q.
  • logₐb · logₐc ≠ logₐ(bc): ko'paytma bilan yig'indini aralashtirmang.
  • Manfiy yoki nol son logarifmi mavjud emas.

Mavzu boʻyicha test

  1. log₂64 − log₃27 ifodaning qiymati:

    • A37
    • B2
    • C3
    • D9
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: C) 3

    Esla: logₐb = c ⇔ aᶜ = b

  2. log₁₂3 + log₁₂48 ifodaning qiymati:

    • A51
    • B2
    • C4
    • D144
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: B) 2

    Esla: logₐ(bc) = logₐb + logₐc

  3. lg 2 = a bo'lsa, lg 20 ni a orqali ifodalang:

    • A10a
    • B2a
    • Ca − 1
    • D1 + a
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: D) 1 + a

    Esla: logₐ(bc) = logₐb + logₐc

  4. log₅9 · log₃25 ifodaning qiymati:

    • A2
    • B6
    • C4
    • D225
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: C) 4

    Esla: logₐb = lg b / lg a

  5. 3^(log₃4 + 2) ifodaning qiymati:

    • A36
    • B6
    • C13
    • D4
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: A) 36

    Esla: a^(logₐb) = b