GrowMock

Matematika

Logarifmik tenglama va tengsizliklar

Aniqlanish sohasi

Logarifm ostidagi ifoda musbat, asos musbat va 1 ga teng emas bo'lishi kerak. Avval aniqlanish sohasini yozing, ildizlarni shu shartga tekshiring.

  • logₐ f(x) uchun f(x) > 0.
  • Asosda x bo'lsa: x > 0, x ≠ 1.
  • Asos < 1 da belgi o'zgaradi, soha esa baribir kerak.

Eng sodda tenglamalar

  • logₐ f = c ⇒ f = aᶜ
  • logₐ f = logₐ g ⇒ f = g, f > 0, g > 0
  • logₐ f + logₐ g = logₐ(fg), lekin f va g ning ikkalasi musbat bo'lishi shart.

Tengsizliklar

Asos logₐ f > logₐ g ning yechimi
a > 1 f > g > 0 (belgi saqlanadi)
0 < a < 1 0 < f < g (belgi teskarisiga o'zgaradi)

Ikkala holda ham ifodalar musbat bo'lishi sharti qo'shiladi.

  1. Aniqlanish sohasini yoz
  2. Logarifmlarni bir asosga, bir tomonga keltir
  3. f = g (yoki tengsizlik) shaklida yech
  4. Javobni sohaga kesishtir

Almashtirish usuli

lg x yoki logₐx kvadrat ko'rinishda kelsa, t = logₐx almashtirish qilinadi. t dan x = aᵗ ni topishni unutmang.

Misollar

  • log₂(x + 3) = 3 bo'lsa, x + 3 = 8, x = 5.
  • log₃(x − 1) + log₃(x + 1) = 1: log₃(x² − 1) = 1, x² = 4. Soha x > 1, demak x = 2 (−2 sohada yo'q).
  • log₂(2x − 1) < 3: 0 < 2x − 1 < 8, ya'ni 0,5 < x < 4,5.
  • x ning 1/2 asosli logarifmi 3 dan katta: asos 1 dan kichik, belgi o'zgaradi, 0 < x < (1/2)³, ya'ni 0 < x < 1/8.
  • (lg x)² − 3lg x + 2 = 0: t = lg x, t = 1 yoki t = 2, demak x = 10 yoki x = 100.

Mavzu boʻyicha test

  1. log₃(2x − 1) = 2 tenglamaning ildizi:

    • A4
    • B5
    • C3,5
    • D1,5
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: B) 5

    Esla: logₐ f = c ⇒ f = aᶜ

  2. log₂(x − 2) + log₂(x − 3) = 1 tenglamaning ildizi:

    • A4
    • B1
    • C1 va 4
    • D5
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: A) 4

    Esla: Avval aniqlanish sohasini yozing

  3. log₃(x + 1) < 2 tengsizlikning yechimi:

    • Ax < 8
    • B(−1; +∞)
    • C(0; 8)
    • D(−1; 8)
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: D) (−1; 8)

    Esla: Avval aniqlanish sohasini yozing

  4. x ning 1/2 asosli logarifmi 2 dan katta. Bu tengsizlikning yechimi:

    • Ax > 1/4
    • Bx < 1/4
    • C(0; 1/4)
    • D(1/4; +∞)
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: C) (0; 1/4)

    Esla: belgi teskarisiga o'zgaradi

  5. (log₂x)² − 4log₂x + 3 = 0 tenglama ildizlarining ko'paytmasi:

    • A10
    • B4
    • C3
    • D16
    Javobni koʻrsat

    Toʻgʻri javob: D) 16

    Esla: t dan x = aᵗ ni topishni unutmang